دربارۀ قرب به خداوند و بُعد از او، بیشتر توضیح دهید.

جواب: قرب تشریعی یعنی به خدا نزدیك شدن، كه مساوی است با از خودْ دور شدن! و در تمام مراتب فعل و صفت و انديشه، معنا پیدا می‌کند.

مثلاً فرض کنید در رتبۀ فعل، می‌خواهیم با فعلِ خوابیدن، به خدا نزدیك شویم؛ چه می‌کنیم؟ برای "عبادت" - که در حقیقت، همان ریاضت شرعی است و ما معمولاً غافل از آنیم-، ساعتی از خواب شیرین شبانه‌مان می‌زنیم و لذت خواب را از خود، دور می‌كنیم؛ چه، رفع نیاز مادی بدن، لذت دارد و حال كه ما می‌خواهیم به قرب خدا برسیم و از "خود" دور شویم، باید خواب را که لذت تن و نیاز مادی‌مان است، از خود بگیریم. پس همین كه خود را می‌شكنیم و از رختخواب بلند می‌شویم، بُعد از خود، و به همان اندازه قرب به خدا در ما حاصل می‌شود.

در رتبۀ صفات نیز به همین صورت است. مثلاً وقتی عصبانی هستیم، می‌خواهیم داد بزنیم و ناسزا بگوییم؛ و این اعمال برای قوۀ غضبیه، لذت‌بخش است. حال اگر جلوی خود را بگیریم و با متانت برخورد کنیم، چون از لذت خود چشم‌پوشی کرده‌ایم، به همان اندازه قرب الهی برایمان حاصل شده است.

در اندیشه نیز به همین ترتیب؛ با به جان گرفتن سختیِ مجاهدۀ علمی، ادراک حقایق و پیاده کردن آن‌ها در عمق جان، به قرب خداوند می‌رسیم.